Schilderij "Doos op het balkon van het Eldorado" (1911) (Uniek stuk)
Schilderij "Doos op het balkon van het Eldorado" (1911) (Uniek stuk)
Korte info
uniek stuk | potlood op papier | ingelijst | formaat 40 x 44 cm
Gedetailleerde beschrijving
Schilderij "Doos op het balkon van het Eldorado" (1911) (Uniek stuk)
Ernst Ludwig Kirchner zocht consequent naar een directe, nerveus pulserende uitdrukking van het moderne leven. De tekening "Box op het balkon van het Eldorado" uit 1911 is een treffende getuigenis van deze zoektocht - een spontane, bijna vluchtige potloodschets, maar toch vol elektrische spanning.
Gemaakt als voorstudie voor de houtsnede "Eldorado", geeft het blad inzicht in Kirchners werkproces en zijn kijk op het stedelijke nachtleven van Berlijn. Ritmische lijnen zijn snel getrokken en vormen een fragmentarische ruimtelijke structuur waarin figuren en architectuur in elkaar overvloeien. De doos op het balkon van de legendarische nachtclub "Eldorado" verschijnt als een deinend uitkijkpunt - en tegelijkertijd een podium voor sociale optredens.
De tekening is typerend voor Kirchners vroege werk: het verbeeldt de vibrerende spanning tussen het individu en de metropool, tussen erotiek, maskerade en sociaal spel. De schets is niet slechts een voorbereidende studie - het ademt al de expressieve levensgeest die Kirchners Berlijnse jaren doordringt en zijn oeuvre diepgaand vormgeeft.
Potlood op papier, 1911. Gedetailleerde schets voor de houtsnede "Eldorado". Catalogue raisonné Dube H 189 II. Afmeting motief/blad 15,5 x 20,7 cm. Afmetingen in lijst 40 x 44 cm zoals afgebeeld.
Producent: ars mundi Edition Max Büchner GmbH, Bödekerstraße 13, 30161 Hannover, Duitsland, [email protected]
Over Ernst Ludwig Kirchner
1880-1938
Ernst Ludwig Kirchner was een van de oprichters van de kunstenaarsgroep "Brücke". Hij is een van de belangrijkste vertegenwoordigers van het expressionisme. Zijn oeuvre omvat ongeveer 30.000 schilderijen, tekeningen, schetsen en sculpturen.
Wanneer iemands angst buitensporig wordt en zijn levensdoel niet alleen wordt bedreigd maar hem ook wordt ontnomen, ziet hij vaak maar één uitweg: de zelfverkozen dood. Dit is wat Ernst Ludwig Kirchner overkwam, toen hij op 15 juni 1938 nabij Davos met een pistoolschot een einde aan zijn leven maakte. Daarvoor had hij echter uit angst voor de invasie van Duitse troepen zijn drukblokken en de meeste van zijn sculpturen vernietigd.
Hij werd geboren in Aschaffenburg op 6 mei 1880 en woonde sinds 13 oktober 1918 in Zwitserland. Na herhaaldelijke verblijven in sanatoria in Duitsland verwezen zijn vrienden hem wegens ernstige depressies en drugsgebruik naar de arts Ludwig Spengler in Davos.
De Eerste Wereldoorlog, waarvoor Kirchner zich "vrijwillig onvrijwillig" aanmeldde, wekte voor het eerst zijn angsttoestanden op. Zijn "Zelfportret als soldaat" uit 1915 was een bijzondere getuigenis van deze innerlijke gemoedstoestand.
Kirchner was een schilder die altijd zijn directe omgeving reproduceerde in olieverf, houtsneden, etsen en ook beeldhouwwerk. Zijn werk kent dus verschillende fasen. Als medeoprichter van de kunstenaarsvereniging "Brücke" in 1905 vertegenwoordigde hij een sterk kleurrijke en expressieve schilderstijl, waarvan de thema's vooral de zogenaamde "kwartiernaakten" en stadsgezichten van Dresden en Berlijn zijn. Met de "ontdekking" van de openluchtschilderkunst verhuisden de naakten van het atelier naar de openlucht: in 1904 naar de meren van Moritzburg, vanaf 1908 naar Fehmarn.
Na de opheffing van de "Brücke" in 1913 koos Kirchner vervolgens Berlijnse straattaferelen als nieuw motief, waarbij hij het milieu van de cocottes met harde streken en zwarte contouren weergaf. De paradijselijke landschapsschilderkunst maakte zo lange tijd plaats voor een kritische kijk op de randgroepen van de samenleving.
Pas in Zwitserland vond hij weer innerlijke rust en evenwicht. De Zwitserse schilderijen uit de jaren 20 boeien door hun kleurenharmonie en vloeiende vormen.
Naast schilderen en grafiek legde de kunstenaar, die in een alpenhut woonde, zich ook toe op beeldhouwen. De machtsovername door de nationaalsocialisten en de belastering van 639 van zijn werken als "ontaarde kunst" voedden echter opnieuw de angsten van de gevoelige kunstenaar en brachten hem tot de ondergang.
Weergave van typische scènes uit het dagelijks leven in de schilderkunst, waarbij een onderscheid kan worden gemaakt tussen boeren-, burgerlijke en hoofse thema's.
Het genre bereikte zijn hoogtepunt en immense populariteit in de Nederlandse schilderkunst van de 17e eeuw. In de 18e eeuw trad vooral in Frankrijk de hoofse en galante schilderkunst op de voorgrond, terwijl in Duitsland het burgerlijke karakter werd benadrukt.
Een uniek of origineel kunstwerk dat persoonlijk door de kunstenaar is gemaakt: een olieverfschilderij, aquarel, tekening, beeldhouwwerk, enz.
Naast de klassieke unica bestaan er ook de zogenaamde "seriële unica". Deze worden per serie uitgevoerd met hetzelfde motief en in dezelfde kleur en techniek door de hand van de kunstenaar. Seriële unica vinden hun oorsprong in de "seriële kunst", een genre van de moderne kunst dat een esthetisch effect wil creëren door middel van series, herhalingen en variaties van hetzelfde voorwerp, thema of systeem van constante en variabele elementen of principes.
Het historische uitgangspunt is het werk "Les Meules" van Claude Monet (1890/1891), waarin voor het eerst een serie werd gecreëerd die verdergaat dan een gewone groep werken. Kunstenaars die seriële kunst hebben gemaakt zijn onder anderen Claude Monet, Piet Mondriaan en vooral Gerhard Richter.